07 Mart 2026
WhatsApp Image 2025-07-23 at 11.41.05

Küçədə gəzən, gedən-gələn adamlara baxın. Minlərlə insan görürük, hamısı eynidir, bir-birini təkrarlayır.

 Şopenhauer 1819-cu ildə  “İradə və təsəvvür olaraq dünya” əsərində yazır ki, dünya ağıl və məntiqlə deyil, kor bir iradə ilə işləyir, bu kor iradə insanların dərin düşünməyi deyil,  çoxluğa uyğunlaşmağı seçməsinə səbəb olur. Bu səbəblə də dahilər tənhalığa məhkumdurlar. Çünki insanlar alışmadıqları şeyləri təhlükə kimi qəbul edir və fərqli fikir söyləyən ağıllı adamları qəbul etməzlər. Bu, cəmiyyətin öz-özünü qoruma mexanizmidir.

 Herbert Markus, “Tək boyutlu insan” əsərində yazır: Müasir cəmiyyət insanları itaətkar ruhda yetişdirir. İnsanlardan fikir istehsal etmələri deyil, itaət etmələri gözlənilir”.

Məsələn, yadıma gəlir, 20 il bundan əvvəl qonşuluqda terrorçular həbs olundu. MTN bizi də dindiririb sorğu sual etdi. Həmin ərəfədə qonşulardan biri sərxoş  halda birdən zabitə yaxınlaşdı və pirə getdiyini, sonra isə yaxşı yeyib-içdiyini söylədi. Siz, bun eşidən MTN zabitinin üzündəki məmnun ifadəni görsəydiniz…   

 Belə çıxır, cəmiyyətə intellektual ateist adamlar da lazım deyil. Türkiyədə və Azərbaycanda belə adamlara qarşı sui-qəsdlər olub.

H.O. Qasset,  “Kütlələrin üsyanı” əsərində deyir ki, cəmiyyətə uyan insan özünün sahib olduqlarına niyə sahib olduğunu heç vaxt düşünmür. Sadəcə, sahib olduğundan daha çoxunu istəyir.

Sistem ona güc, mövqe, etibar verir, amma mənəvi dərinlik və dərin düşüncə vermir.

Platon, “Dövlət” əsərində deyir,  ən ideal idarəetmə cəmiyyətin filosoflar tərəfindən  idarə edilməsidir. Ancaq, siyasi arenada kütləçi və dayaz adamlar daha çox və asan yüksəlir. Çunki, kütlə nəyi gözləyirsə, onlar da onu deyirlər.

Tomas Mann, “Cadugər” əsərində elmi karyera ilə məşğul olanların mühafizəkar və yenilikdən uzaq olduqlarını tənqid edir.

Niyə belə olur?

 Şopenhauer deyir ki, insanlar bir-birinin bənzərıdirlər. Azad ruha rast gəlmək mümkün deyil. Azad ruha malik olmayan mükafatlandırılır. Çünki, sistemin işləyişinə uyğunlaşırlar. Fərqli düşünən, fərqli olan isə cəzalandırılır.

Sürü həmişə özünə oxşayanı sevər.

107 thoughts on “İsmayıl Əfəndiyev: Azad ruhu olmayan mükafatlanır”

  1. Azad ruhun bədəndə nə işi var? Ruhun maddi aləmlə əlaqəsi olmalıdır, yoxsa varoluş aləmində vaxt itirir, yer tutur.

  80. Geri bildirim: acheter kamagra en ligne sans ordonnance
  81. Geri bildirim: cheapest enclomiphene online without prescription
  82. Geri bildirim: how to order androxal cheap alternatives
  83. Geri bildirim: paypal per flexeril cyclobenzaprine
  84. Geri bildirim: buy cheap gabapentin generic usa
  85. Geri bildirim: cheap fildena fedEx
  86. Geri bildirim: ordering itraconazole generic from india
  87. Geri bildirim: how to buy avodart where to purchase
  88. Geri bildirim: cheap staxyn generic in usa
  89. Geri bildirim: get a free sample of rifaximin
  90. Geri bildirim: ordering xifaxan without a rx
  91. Geri bildirim: značka usa phizer hame kamagra od phizer

  107. Star777bet’s got a cool name! Just wondering if anyone had a good experience with them? Good bonuses? Let me know! I’m looking for a new place to play. Explore it here: star777bet

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Digər Yazılar

WhatsApp Image 2025-11-07 at 12.41.11 (1)

Nuray Rəşid: Gizilti

02 Mart 2026 4
yaşar ibad

YARADICILIĞI ŞƏXSİYYƏTİNİ TƏSDİQLƏYƏN ŞAİR

02 Mart 2026

Digər Yazılar

WhatsApp Image 2025-11-07 at 12.41.11 (1)

Nuray Rəşid: Gizilti

02 Mart 2026 4
yaşar ibad

YARADICILIĞI ŞƏXSİYYƏTİNİ TƏSDİQLƏYƏN ŞAİR

02 Mart 2026
27671c87-0d18-4d46-ad1c-565a4bb84168

“Şəhidlərimiz ucalığımızdır”

16 Şubat 2026 8
xıdır

Ayişə Nəbi: Zaman sərhədində duran Xıdır Nəbi

13 Şubat 2026 8
WhatsApp Image 2026-02-05 at 16.25.44

Fatimə Əsəd: Açıq sual

08 Şubat 2026 9
WhatsApp Image 2026-01-14 at 09.07.24 (1)

Oqtay Oruc: İnsan nə zaman tükənir

14 Ocak 2026 29